TS EN 12812 Kalıp Altı ve Ağır Yük İskelesi Hesaplama Rehberi: Beton Kalınlığına Göre Dikme Karelajı ve Burkulma Boyu
Yüksek tavanlı sanayi yapıları, AVM galeri döşemeleri ve viyadük başlık kirişlerinde kalıp çökmesi kazalarının tamamı yanlış dikme aralığı, aşırı açılmış ayar milleri ve diyagonal çapraz eksikliğinden kaynaklanır. TS EN 12812 standardına göre taze beton yükünün dikmelere nasıl aktarıldığını ön boyutlandırma tablosuyla açıklıyoruz.
| Döşeme / Kiriş Kalınlığı | Taze Beton + Kalıp Öz Ağırlığı | İmalat Hareketli Yükü | Karakteristik Toplam (qk) | Tipik Ringlock Dikme Karelajı | Yatay Bağlantı Kot Aralığı |
|---|---|---|---|---|---|
| 15 – 20 cm Döşeme | 3,75 – 5,00 kN/m² + 0,50 kN/m² | 1,50 kN/m² | ~5,75 – 7,00 kN/m² | 150 × 200 cm veya 200 × 200 cm | Her 150 – 200 cm kotta yatay + çapraz |
| 25 – 30 cm Ağır Döşeme | 6,25 – 7,50 kN/m² + 0,60 kN/m² | 1,50 kN/m² | ~8,35 – 9,60 kN/m² | 140 × 150 cm veya 150 × 150 cm | Her 150 cm kotta 4 yön kilitli |
| 35 – 45 cm Mantar / Radye | 8,75 – 11,25 kN/m² + 0,70 kN/m² | 1,75 kN/m² | ~11,20 – 13,70 kN/m² | 105 × 140 cm veya 140 × 140 cm | Her 100 – 150 cm kotta yatay + çapraz |
| 50 – 60 cm Transfer / Köprü | 12,50 – 15,00 kN/m² + 0,80 kN/m² | 2,25 kN/m² | ~15,55 – 18,05 kN/m² | 105 × 105 cm veya 75 × 105 cm | Her 100 cm (2 rozet) kotta sık kilit |
| Derin Sarkık Kiriş Altı (80cm+) | 20,00+ kN/m² çizgisel yük | 2,50 kN/m² | ~23,00+ kN/m² | 75 × 75 cm Çift Dikmeli Kule Hattı | Her 50 – 100 cm kotta + Statik Tahkik |
1. Taze Beton Birim Hacim Ağırlığı (25 kN/m³) ve Beton Pompası Dinamik Etkisi
TS EN 12812 kalıp iskelesi tasarımında yoğun donatılı taze betonun birim hacim ağırlığı 25,0 kN/m³ (~2.550 kg/m³) alınır. Buna plywood + H20 ahşap/çelik kiriş kalıp öz ağırlığı (~0,50–0,80 kN/m²), döküm ekibi ve vibratör hareketli yükü (min. 1,50 kN/m²) ile beton pompası hortumundan tek noktaya yığılan taze beton tepeciği yükü eklenir; ardından Eurocode güvenlik katsayıları ($\gamma_G = 1,35$, $\gamma_Q = 1,50$) ile tasarım dikme kuvveti ($N_{Ed}$) hesaplanır.
2. Dikme Taşıma Kapasitesini Belirleyen İki Kritik Faktör: Burkulma Boyu ve Mil Açıklığı
Aynı Ø48,3 × 3,0 mm flanşlı dikmenin taşıyabileceği maksimum eksenel yük sabit bir sayı değildir; iki geometrik kurala bağlıdır:
- Düğüm Aralığı (Burkulma Boyu): Yatay kayıtlar her 200 cm’de bir bağlandığında oluşan burkulma kapasitesi ile her 100 cm’de (iki rozette bir) bağlandığında oluşan kapasite arasında ciddi fark vardır. Ağır kiriş altlarında yatay ve diyagonal çaprazlar sıklaştırılarak dikme narinliği düşürülür.
- Alt ve Üst Ayar Mili Serbest Boyu: Kalıp altı çökmelerinin bir numaralı nedeni alt ayar mili ve U başlığın son dişine kadar (50–60 cm) açık bırakılıp çaprazsız kullanılmasıdır. Serbest mil uzantısı minimumda tutulmalı, aradaki kot farkı 50 cm / 100 cm flanşlı ara dikmelerle tamamlanmalıdır.
3. U Başlık Merkezlemesi (Eksantrisite Önleme) ve Statik Kalıp Altı Projelendirme
Üst kottaki dört yollu U başlık içerisine oturan çiftli H20 ahşap kirişler tam mil eksenine ortalanmalı, tek kenara yaslanarak eksantrik eğilme oluşturulmamalıdır. Yüksek açıklıklı fabrika, AVM ve viyadük döşemeleriniz için Flanşlı Kalıp Altı Sistemimizi ve ücretli statik projelendirme hizmetimizi kullanabilirsiniz.
İlgili İskele Sistemleri ve Benzer Metraj Paketleri
Teknik Katalog
Sektörel Çözüm
Kalıp Altı Destek ve Ağır Yük İskelesi Sistemleri
Teleskopik dikmelerin burkulma sınırını aşan 5 metre üzeri yüksek döşemelerde, ağır sanayi kirişlerinde ve galeri boşlukların…
Sektörel Çözüm
Köprü, Viyadük Ayağı, Tünel Kemer ve Otoyol Altyapı İskelesi
Karayolları (KGM), Yüksek Hızlı Tren (YHT) hatları, metro istasyonları ve baraj dolusavak projelerinde hem 30–60 metre yüksek…
TS EN 12810-1 / EN 12811-1 / NF 096
Kamalı Flanşlı (Örümcek / Ringlock) İskele Sistemi
Kamalı flanşlı (sektörde örümcek iskele, rozetli modüler iskele veya uluslararası adıyla Ringlock olarak da anılan) çok yönlü…
SM-H601 · SM-H605
İskele Alt Ayar Milleri
Bozuk veya kademeli şantiye zeminlerinde tüm iskele dikmelerini milimetrik su terazisine getiren Ø38 mm yuvarlanmış trapez di…
Sıkça Sorulan Mühendislik ve Tedarik Soruları
Yukarıdaki dikme karelaj tablosu doğrudan uygulama projesi yerine geçer mi?
H tipi cephe iskelesi ağır döşeme kalıp altında kullanılabilir mi?
1 m³ taze donatılı beton yaklaşık kaç ton gelir?
Kalıp altı kulelerde diyagonal çaprazlar sadece dış yüzeye mi takılır?
Zemin toprak veya dolgu ise kalıp altı dikmeleri nasıl oturtulur?
Projeniz İçin Fabrika Çıkışı Net Metraj ve Toptan İskele Teklifi Alın
Mimari ölçülerinizi veya DWG projenizi doğrudan kurucularımız Mimar İdris YAĞMAHAN, İnşaat Mühendisi Celalettin YAĞMAHAN ve İç Mimar M. Furkan YAĞMAHAN yönetimindeki teknik ofisimize iletin; aynı gün kalem kalem tonajlı proforma teklifinizi hazırlayalım.
- Aynı gün kalem kalem malzeme listesi, net kg tonaj ve konteyner / TIR yükleme planı
- TS EN 12810-1 ve TS EN 12811-1 normlarında statik hesap ve cephe aplikasyon desteği
- Gebze – Dilovası OSB entegre üretim üssünden aracısız fabrika çıkışı toptan sevkiyat
